Ή στραβός είναι ο γιαλός ή στραβά αρμενίζουμε
16.07.2018

Σήμερον κρεμάται επί ξύλου, ο εν ύδασι την γήν κρεμάσας

Ένα συνταρακτικό Δημοτικό μοιρολόγι για τα Πάθη και την Ανάσταση του Ιησού Χριστού

Μεγέθυνση

Πολλά ευχαριστώ στον Πολύδωρο για την αποστολή

ΕΣ

 

Ένα συνταρακτικό Δημοτικό μοιρολόγι για τα Πάθη και την Ανάσταση του Ιησού Χριστού. Βρίθει νοήματος, γνώσης κι ευγενούς συναισθήματος απαράμιλλου πόνου έναντι ενός άκρως ταπεινωτικού θανάτου, αλλά και υψήστης βεβαιότητος για την τελική Νίκη έναντι του θανάτου, καθώς και βαθειάς σημασίας ενός τέτοιου γεγονότος για τον άνθρωπο. Η ταύτιση του Θείου με τις μεγάλες ιστορικές εμπειρίες ανείπωτου πόνου και ταπείνωσης, με την ουσία, και τον πνευματικό προορισμό του Έλληνος είναι απόλυτος.

 

Τι να σημαίνει αυτός ο όμορφος γρίφος «Σήμερον κρεμάται επί ξύλου, ο εν ύδασι την γήν κρεμάσας»; Τι θέλει να πει ο λαϊκός ποιητής; Ότι κυριολεκτικά πείρε ο Χριστός τη Γη και την κρέμασε μεσ’ στα ύδατα; Για ποιά Γη και ποια ύδατα μιλάει την στιγμή που η Γή  είναι ήδη μια υδρόγειος σφαίρα, δηλαδή πρωταρχικά ύδωρ και μετά γη; Κρέμασε ο Χριστός την Γη στον εαυτό της ή παραλογίζεται ο ποιητής; Ε, δεν ισχύει η κυριολεξία εδώ. Χρειάζεται, λοιπόν, μια αποκωδικοποίηση αυτό το μοιρολόϊ. Και χρειάζεται πρώτα να αποσυμβολίσουμε το «ύδωρ», και την «γή» και, αφού καταλάβουμε τι εννοεί ο ποιητής, θα παραλληλίσουμε την εικόνα αυτή με μιαν άλλη πολύ αρχαιότερη. Και δεν αρκεί να πούμε ότι το ανθρώπινο σώμα αποτελείται από γην και ύδωρ και ότι το έπλασεν ο Θεός κρεμώντας τον στέρεο σκελετό εντός της υγρής σάρκας. Αυτό είναι η εμφανής, μη συμβάσιμη, και υλιστική ερμηνεία που μάλλον φτωχαίνει, και κάνει πολύ πεζό το έργο μιας πνευματικής λαϊκής ποίησης. Αντίθετα ο συμβολισμός στην ποίηση είναι πολυσήμαντος και δεν αρκείται σε μια ξερή αποκωδικοποίηση. Γιαυτό μια άλλη αποκωδικοποίηση θα μπορούσε να είναι ότι το ανθρώπινο σώμα συμβολίζεται με τον πηλό (γή), και το ανθρώπινο συναίσθημα συμβολίζεται με το ύδωρ. Εδώ ο Χριστός μέσα απ’ όλο τον βιο και τα πάθη του εμβαπτίζει στο μοιρολόϊ όλη την ανθρωπότητα που τον αναγνωρίζει ως Θεό της, κάνοντάς την να παρουσιάζεται σαν καραβάκι που σκαμπανεβάζει και θαλασσοδέρνεται σε τεράστια κύμματα θρήνου, και να φαίνεται σαν να κρέμεται από ψηλά, από ένα σπάγκο που κρατά το αόρατο θεϊκό χέρι του Χριστού προκειμένου να μην καταποντιστεί στην άβυσσο της θλιψης και της απόγνωσης. Πιο όμορφη, πιο απλή, και πιο δυνατή, ποιητική αναπαράσταση της ανθρωπότητας (γης) εμβαπτισμένης σε σφαδάζουσα από πόνο μάζα δακρύων (ύδατα) δεν μπορεί να δοθεί. Είναι απαράμιλλη.

 

Όμως, δεν περιορίζεται εδώ ο θησαυρός του μοιρολογιού. Υπάρχουν ρίζες που συνδέουν κι εμποτίζουν το ποίημα με παλαιότερο θρησκευτικό θρύλο. Εκείνον του Προμηθέως Δεσμώτου (υπάρχουν αρχαίες απεικονίσεις που τον δείχνουν εσταυρωμένο). Δεμένος σε κάποια κορυφή της οροσειράς του Καυκάσου κοντα στη λίμνοθάλασσα Δωρίδα ο Προμυθεύς είναι περικυκλωμένος από τις μοιρολογούσες νεράϊδες τις περίφημες 50 Νηρηίδες που ήσαν κόρες του θαλάσσιου Θεού Νηρέως και της Δωρίδος κόρης του Ωκεανού. Κι εδώ πάλι το υγρό στοιχείο ως Νηρηίδες θρηνεί τον εσταυρωμένο και αιωρούμενο μεταξύ γης και ουρανού Θεό που ετιμωρείτο επειδή έδωσε το Θείον Πυρ των Θεών στους ανθρώπους. Κι εδώ ένας αετός ξεσκίζει όπως η Ξιφολόγχη του Πεπρωμένου τη σάρκα του Προμηθέως και του κατασπαράσει το συκώτι, που είναι όπως η καρδια (Κάρα-Δία) είναι ένα ζωτικό όργανο για Θεούς κι ανθρώπους. Ο παραλληλισμός και οι ομοιότητες των δυο ιστορήσεων καταπλήττει. Ο αετός και η λόγχη του Πεπρωμένου, ο απέραντος χωρίς ορίζοντα κι αβάσταχτος πόνος, το Άγιον Φως ή Θεϊκό Πυρ, τα υπόλοιπα στοιχεία όπως του υγρού, της γης, αλλά και του αέρος (σύμβολο ψυχής) μέσω της θείας φωνής, όλα παρόντα και έξυπνα διαπλεκόμενα. Και επιπρόσθετα η τραγική αναγνώριση από τη μάνα του μη αναγνωρίσημου νεκρού υιού της, όλα αυτά μαζί συνθέτουν μια Ελληνική Τραγωδία καθαρά θρησκευτικού χαρακτήρος. Μια τραγωδία που διδάσκει πως οι δυο θρησκείες κάπου ενώνονται στα άδυτα βάθη του θρησκευτικού συναισθήματος του Έλληνος. Κι έχομε μια ενώτητα που αποτελεί πρόκληση για τους μυστικιστές. Θα έλεγα, αποτελεί τη μεγίστη πνευματική υπέρβαση του ανθρωπίνου μέτρου και τη μετουσίωση προς τη θέωση, κάτι όπως ήταν το Άγιο Δισκοπότηρο για τους ιππότες του μεσαίωνα. Διότι μύστες γίνονται μόνον εκείνοι οι μυστικιστές που μπορούν να δούν και αγγίξουν αμφότερες τις δυο θρησκευτικές όψεις του ενός και μόνου πνευματικού νομίσματος. Όχι στις θρησκευτικές αντιπαραθέσεις, λοιπόν, μεταξύ Ορθοδόξων και Πατροπαράδοτων θρησκευομένων Ελλήνων. Ιδιαίτερα τώρα στον 21ον αιώνα όπου κινδυνεύει το Γένος των Ελλήνων να εξοντωθεί κυριολεκτικά, οι αντιπαραθέσεις μεταξύ Ελλήνων είναι όχι μόνο στείρες, αλλά επικίνδυνες, και ύποπτες.

 

Τώρα είμαι περίεργος αλλά κι ευτυχής να ιδώ και τους αυτο-αποκαλούμενους χριστιανικούς λαούς να δημιουργούν θρησκευτικά μοιρολόγια τέτοιου τραγικού μεγαλείου, αντί να αναχαράζουν μέχρις αιρέσεων την Βίβλο. Θα σημαίνουν πνευματική ωρίμανση, και προ πάντων ότι το ελληνικόν Έθνος δεν είναι ένα ανάδελφον Έθνος. Ούτως ή άλλως η Δημοτική Μούσα είναι ο καλύτερος δείκτης ποιότητος και ύψους του πολιτισμού ενός ομογενούς συνόλου ανθρώπων. Και μάλιστα διαχρονικά η Δημοτική Μούσα προσφέρει επικοινωνία σημαντική, και είναι η πλέον ενδεδειγμένη αναμετάδοση νοημάτων.

 

Κι ερχόμενοι πίσω στον 21ον αιώνα τι βλέπουμε ως αντιπαράθεση; Εδώ η Δημοτική Μούσα φιμώθηκε, τουλάχιστον προς το παρόν. Έτσι, έπρεπε να αναπληρωθεί με κάτι άλλο για να υποκατασταθεί το κενό και να προληφθεί το απρόβλεπτον. Αλίμονο στους ανθρώπους, αυτό το υποκατάστατο είναι το Χόλλυγουντ, η τηλεόραση και το πλέον ισχυρό ναρκωτικό όλων αυτών, η φορητή τηλεφωνία. Σήμερα οι «Έλληνες» ενδιαφέρονται περισσότερο να έχουν το τελευταίο μοντέλο φορητού τηλεφώνου που μάλιστα το ονομάζουν νέτα-σκέτα «κινητό» (χωρίς αυτό να κινείται καθόλου, αλλά έτσι το επικαλούνται όλοι μπας και του φυσήξουν ζωή στην φαντασία τους), παρά να αναπτύσσουν πολιτισμό. Και γιατί πράττουν τέτοιαν ανοησία; Διότι το χτίσιμο ενός πολιτισμού απαιτεί πολύ μεγάλο κόπο και σοφή καλλιέργια συνειδήσεων. Εν αντιθέση, η στείρα χρήση της φορητής τηλεφωνίας - ως δείγμα καταναλωτισμού παρά τη κρίση (σε δοτική πτώση) - είναι βολικιά, του συρμού, και βοηθά στην χαλάρωση συνειδήσεων, στην αποφυγή και μη αντιμετώπιση της στυγνής  πραγματικότητας μέσω μιας επικοινωνίας χωρίς ουσιώδες νόημα. Συνεπώς, τα φορητά τηλέφωνα δεν εξυπηρετούν τον πολιτισμό αλλά τη ρηχή νομαδική ζωή. Έτσι σταδιακά, ανεπαίσθητα - και μάλιστα με στίλβη τεχνολογία - οδεύουμε προς την κτηνωδίαν. Εαν αυτό δεν είναι εκβαρβαρισμός, τι είναι; Ας επανασυνδεθούμε ψυχικά με τις ρίζες μας, κι ας προσέχουμε στη χρήση φορητών.

 

Θερμές ευχές για καλό Πάσχα,

 

 

Πολύδωρος

 

 

Ελήλυθεν η ώρα ίνα δοξασθή ο υιός του ανθρώπου. Ελλάς γαρ μόνη ανθρωπογονεί, φυτόν ουράνιον και βλάστημα θείον ηκριβωμόνον, λογισμόν αποτίκτουσα οικειούμενον επιστήμην" - Ιησούς Χριστός (κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον $ ΙΒ, 20-24, στα Ευαγγέλια του Ευσεβίου Κεσαρίας που εκδόθηκαν πριν πολλούς αιώνες. Σε αντιπαράθεση, τα επιβληθέντα-εξουσιαστικά ευαγγέλια λογοκρίθησαν δεόντως)

 

 

"Ήλθεν η ώρα  να δοξασθή ο υιός του ανθρώπου, διότι μόνη η Ελλάς γεννά ανθρώπους, και είναι φυτόν ουράνιον, θείον βλαστάρι και κόσμημα που γεννά τον λογισμόν ως οικοκύρην της επιστήμης". - Ιησούς Χριστός (μετάφραση Πολύδωρου)

 

Σήμερον κρεμάται επί ξύλου, ο εν ύδασι την γην κρεμάσας

Μεγάλη Πέμπτη, 9 Απριλίου 2015 - 07:43          65

 

Δημοτικό μοιρολόγι για τα Πάθη του Χριστού

 

Σήμερα μαύρος Ουρανός, σήμερα μαύρη μέρα,
σήμερα όλοι θλίβουνται και τα βουνά λυπούνται,
σήμερα έβαλαν βουλή οι άνομοι Οβραίοι,
οι άνομοι και τα σκυλιά κι' οι τρισκαταραμένοι

για να σταυρώσουν το Χριστό, τον Αφέντη Βασιλέα.

 
Ο Κύριος ηθέλησε να μπει σε περιβόλι
να λάβει δείπνον μυστικόν για να τον λάβουν όλοι.
Κι' η Παναγιά η Δέσποινα καθόταν μοναχή της,
τας προσευχάς της έκανε για το μονογενή της.

 

Φωνή τους ήρθ' εξ Ουρανού απ' Αρχαγγέλου στόμα:
-Φτάνουν κυρά μου οι προσευχές, φτάνουν κι' οι μετάνοιες,
το γυιό σου τον επιάσανε και στο φονιά τον πάνε
και στου Πιλάτου την αυλή εκεί τον τυραγνάνε.

 

-Χαλκιά-χαλκιά, φτιάσε καρφιά, φτιάσε τρία περόνια.
Και κείνος ο παράνομος βαρεί και φτάχνει πέντε.
-Συ Φαραέ, που τά 'φτιασες πρέπει να μας διδάξεις.
-Βάλε τα δυο στα χέρια του και τ' άλλα δυο στα πόδια,
το πέμπτο το φαρμακερό βάλε το στην καρδιά του,
να στάξει αίμα και νερό να λιγωθεί η καρδιά του.

 

Κι' η Παναγιά σαν τάκουσε έπεσε και λιγώθη,
σταμνί νερό της ρίξανε, τρία κανάτια μόσχο
για να της ερθ' ο λογισμός, για να της έρθει ο νους της.
Κι' όταν της ηρθ' ο λογισμός, κι' όταν της ηρθ' ο νους της,
ζητά μαχαίρι να σφαγεί, ζητά φωτιά να πέσει,
ζητά γκρεμό να γκρεμιστεί για το μονογενή της.

 

-Μην σφάζεσαι, Μανούλα μου, δεν σφάζονται οι μανάδες
Μην καίγεσαι, Μανούλα μου, δεν καίγονται οι μανάδες.
Λάβε, κυρά μ' υπομονή, λάβε, κύρά μ' ανέση.
-Και πώς να λάβω υπομονή και πώς να λάβω ανέση,
που έχω γυιο μονογενή και κείνον Σταυρωμένον.

 

Κι' η Μάρθα κι' η Μαγδαληνή και του Λαζάρου η μάνα
και του Ιακώβου η αδερφή, κι' οι τέσσερες αντάμα,
επήραν το στρατί-στρατί, στρατί το μονοπάτι
και το στρατί τους έβγαλε μες του ληστή την πόρτα.

 

-Άνοιξε πόρτα του ληστή και πόρτα του Πιλάτου.
Κι' η πόρτα από το φόβο της ανοίγει μοναχή της.
Τηράει δεξιά, τηράει ζερβά, κανέναν δεν γνωρίζει,
τηράει δεξιώτερα βλέπει τον Αϊγιάννη,

Αγιέ μου Γιάννη Πρόδρομε και βαπτιστή του γυιου μου,
μην είδες τον υγιόκα μου και τον διδάσκαλόν σου;
-Δεν έχω στόμα να σου πω, γλώσσα να σου μιλήσω,
δεν έχω χεροπάλαμα για να σου τόνε δείξω.

 

Βλέπεις Εκείνον το γυμνό, τον παραπονεμένο,
οπού φορεί πουκάμισο στο αίμα βουτηγμένο,
οπού φορεί στην κεφαλή αγκάθινο στεφάνι;
Αυτός είναι ο γυιόκας σου και με ο δάσκαλός μου!

 

Κι' η Παναγιά πλησίασε γλυκά τον αγκαλιάζει.
-Δε μου μιλάς παιδάκι μου, δε μου μιλάς παιδί μου;
-Τι να σου πω, Μανούλα μου, που διάφορο δεν έχεις
μόνο το μέγα-Σάββατο κατά το μεσονύχτι,
που θα λαλήσει ο πετεινός και σημάνουν οι καμπάνες,

 

τότε και συ, Μανούλα μου, θάχεις χαρά μεγάλη!
Σημαίνει ο Θεός, σημαίνει η γη, σημαίνουν τα Ουράνια,
σημαίνει κι' η Άγια Σοφία με τις πολλές καμπάνες.

 

Όποιος τ' ακούει σώζεται κι' όποιος το λέει αγιάζει,
κι' όποιος το καλοφουγκραστεί Παράδεισο θα λάβει,
Παράδεισο και λίβανο απ' τον Άγιο Τάφο.

 

Διαβάστε περισσότερα: http://www.xryshaygh.com/enimerosi/view/shmeron-krematai-epi-julou-o-en-udasi-thn-ghn-kremasas#ixzz3WrEmNsEu


Rubrik: Religion/Θρησκεια
11.04.15

Drucken        Hoch